Column Leo Fijen: Dankbaarheid
Leo Fijen was tot eind 2019 hoofdredacteur Levensbeschouwing bij KRO-NCRV. Daarna is hij deels met pensioen gegaan en zal hij als presentator aanblijven en adviezen geven aan de directie op het gebied van levensbeschouwing. In KRO Magazine schrijft hij wekelijks een column over zaken die hem opvallen of bezighouden.
Ineens staan ze voor me, drie zussen. Ze maken deel uit van een gezelschap ouderen uit Emmeloord en omgeving die een dagje uit zijn. En ze willen vooral vertellen over hun moeder die honderd jaar is geworden en kortgeleden is gestorven. Oud worden is geen verdienste, verzekeren ze me op voorhand. Het is ook en vooral een kwestie van genetica: of je de goede genen van je ouders en grootouders hebt meegekregen.
Maar volgens de zussen speelt er nog iets anders mee. Dat heeft te maken met dankbaarheid. Hun moeder leefde met open handen en wist vanuit haar jeugd dat die nooit alleen door eigen prestaties worden gevuld. Ze had de tijd meegemaakt dat die open handen ook leeg konden zijn.
Open en leeg, zo leven is niet iedereen gegeven. Dat lukt alleen maar als er een diep vertrouwen is dat niemand aan zijn of haar lot wordt overgelaten. Zo leefde moeder, ook toen ze als negentiger beproefd werd door een ziekte. Ze was zo dicht bij de hemelpoort dat ze een glimp opving van het eeuwige licht. Ze noemde dat de mooiste ervaring van haar leven: te weten dat je niet bang hoeft te zijn voor de dood en erop te mogen vertrouwen dat het donker van pijn en ziekte overgaat in een licht waar je rustig van wordt.
Toch mocht ze nog niet naar dat licht en begreep ze dat haar taak hier op aarde nog niet voorbij was. Het voelde voor moeder dat ze nog een taak had. En ze hoefde niet lang na te denken over de invulling van die opdracht: dankbaarheid delen. Dat heeft ze gedaan in de tien jaar die haar geschonken werden, bonusjaren om iedereen om haar heen te vertellen dat iedere dag altijd ook een lichtpuntje heeft.
Zo is ze gestorven, met een glimlach op haar gezicht. Want geluk maakt niet altijd dankbaar, wist ze ook van anderen. Maar dankbaarheid maakt wel gelukkig. Dat is wel een zin om over na te denken: als je dankbaar bent, herken je eerder het geluk in het leven. Misschien is dat wel de belangrijkste les voor ons allemaal: als je je oefent in dankbaarheid, is het geluk meer nabij. Of, zoals de drie zussen me toelachten: moeder noemde dat genade.
Reageren? Dat kan via mailbox@kromagazine.nl of Postbus 580, 1200 AN Hilversum